Bật thông báo từ Enfa Smart Club để cập nhật tin tức mới nhất!Trẻ mấy tháng biết đi? Trẻ chậm biết đi bố mẹ phải làm sao?
Trẻ mấy tháng biết đi là thắc mắc của nhiều ba mẹ khi theo dõi các cột mốc phát triển của con trong những năm tháng đầu đời. Mỗi bé sẽ có tốc độ phát triển khác nhau, từ lẫy, bò, vịn đứng đến chập chững những bước đi đầu tiên. Vậy trẻ thường biết đi khi nào, dấu hiệu nào cho thấy bé sắp biết đi và ba mẹ nên hỗ trợ con tập đi ra sao? Cùng Enfa tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây nhé!
Trẻ mấy tháng biết đi?
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ bắt đầu tự đi độc lập ở độ tuổi trung bình là 12 tháng tuổi [3]. Phần lớn trẻ có thể tự đi trong khoảng 10-18 tháng tuổi, tuy nhiên thời điểm cụ thể sẽ khác nhau tùy vào tốc độ phát triển của mỗi bé. Trẻ có thể bắt đầu biết đi sớm từ 8,2 - 9 tháng tuổi, một số trẻ bắt đầu biết đi muộn hơn ở mốc 17 - 18 tháng tuổi vẫn nằm trong phạm vi phát triển bình thường [3].
Trước khi tự bước đi, trẻ thường trải qua các mốc vận động thô quan trọng theo trình tự sau [3]:
|
Mốc vận động |
Độ tuổi trung vị |
Khoảng phát triển theo WHO |
|
Tự ngồi không cần hỗ trợ |
5,9 tháng |
3,8 - 9,2 tháng |
|
Đứng có hỗ trợ (vịn đứng) |
7,4 tháng |
4,8 - 11,4 tháng |
|
Bò bằng tay và đầu gối |
8,3 tháng |
5,2 - 13,5 tháng |
|
Đi có hỗ trợ (đi men theo đồ đạc) |
9,0 tháng |
5,9 - 13,7 tháng |
|
Tự đứng một mình |
10,8 tháng |
6,9 - 16,9 tháng |
|
Tự đi độc lập |
12,0 tháng |
8,2 - 17,6 tháng |
*Mẹ cần lưu ý: Không phải trẻ nào cũng trải qua tất cả các mốc vận động theo đúng thứ tự trên. Một số trẻ khỏe mạnh có thể bỏ qua giai đoạn bò bằng tay và đầu gối mà vẫn tiếp tục phát triển bình thường.
Xem thêm: Trẻ mấy tháng biết lật và những điều cần lưu ý
Khi nào nên tập đi cho bé?
Khoảng 9 - 12 tháng tuổi, nhiều bé bắt đầu xuất hiện dấu hiệu trẻ sắp biết đi chẳng hạn như tự vịn để đứng dậy, đứng vững trong vài giây hoặc men theo đồ đạc để di chuyển.
Ở từng giai đoạn, ba mẹ có thể hỗ trợ bé như sau:
- Từ 3 - 4 tháng tuổi: Khi bế và nâng đỡ chắc chắn đầu, cổ, ba mẹ có thể để bé đạp chân nhẹ nhàng trên bề mặt cứng. Đây là hoạt động giúp bé làm quen với vận động chân, không phải bài tập đi [1][2][3].
- Từ 9 - 12 tháng tuổi: Khi bé đã biết vịn đứng và bắt đầu đi men, ba mẹ có thể khuyến khích con di chuyển giữa các điểm tựa chắc chắn hoặc hỗ trợ bé bước từng bước nếu con đã sẵn sàng [1][2][3].
- Khi bé muốn tự đi: Tạo cơ hội để con tự đứng lên, bước đi và khám phá khả năng vận động dưới sự giám sát của người lớn [1][2][3].
Ba mẹ không nên ép bé tập đi khi con chưa sẵn sàng hoặc cố gắng thúc đẩy con đạt các cột mốc vận động sớm hơn. Hãy kiên nhẫn đồng hành và để bé phát triển theo nhịp độ riêng.
Lưu ý nâng đỡ nhẹ nhàng để bé cảm thấy an toàn trong quá trình tập đi
Nên làm gì khi dạy trẻ tập đi?
Để hỗ trợ bé tập đi an toàn và hiệu quả, ba mẹ có thể áp dụng những cách dưới đây nhằm khuyến khích con vận động, rèn luyện khả năng giữ thăng bằng và tự tin thực hiện những bước đi đầu tiên.
Dắt tay và khuyến khích bé tự bước đi
Khi bé đã có dấu hiệu sẵn sàng tập đi, ba mẹ có thể nhẹ nhàng hỗ trợ con bước từng bước bằng cách nắm tay bé. Một cách khác là ngồi đối diện, gọi bé tiến về phía mình để khuyến khích con tự bước đi trong khoảng cách ngắn. Khi bé dần giữ thăng bằng tốt hơn, ba mẹ có thể giảm sự hỗ trợ, đồng thời luôn đứng gần để giúp đỡ khi cần. Tránh kéo mạnh tay hoặc giật tay bé khi tập đi [2].
Sử dụng xe đẩy, xe tập đi phù hợp
Xe tập đi cần có tay cầm chắc chắn, bánh xe ổn định và tốc độ di chuyển phù hợp có thể giúp bé tập đứng, bước đi và rèn luyện khả năng giữ thăng bằng. Ba mẹ nên chọn sản phẩm phù hợp với chiều cao của con, sử dụng trên mặt sàn bằng phẳng và luôn giám sát khi bé chơi. Tránh dùng các vật dụng dễ lật, trượt hoặc không được thiết kế để làm điểm tựa. [1][2][4].
Cho bé đi chân đất khi ở trong nhà
Nếu sàn nhà sạch sẽ, bằng phẳng và không có vật sắc nhọn, ba mẹ có thể để bé đi chân đất khi tập đi. Việc tiếp xúc trực tiếp với mặt sàn giúp bé cảm nhận bề mặt bằng bàn chân và điều chỉnh thăng bằng tốt hơn. Khi cần bảo vệ chân, ba mẹ có thể cho bé mang tất chống trượt vừa vặn. Nếu đi ra ngoài, hãy chọn giày nhẹ, linh hoạt, vừa chân và có đế chống trượt phù hợp [1][2].
Tạo môi trường an toàn và khích lệ bé
Ba mẹ nên dọn dẹp khu vực tập đi, loại bỏ vật cản, cất các vật sắc nhọn và đồ dễ vỡ. Đồng thời, cần cố định đồ nội thất có nguy cơ đổ ngã, che chắn ổ điện và lắp thanh chắn tại cầu thang hoặc những khu vực nguy hiểm. Trong quá trình tập luyện, ba mẹ hãy mỉm cười, vỗ tay và dành lời khen khi bé cố gắng đứng lên hoặc bước được một bước mới. Sự động viên tích cực giúp con cảm thấy an tâm, hào hứng và chủ động khám phá khả năng vận động của mình [1][2][4].
Vì sao trẻ chậm biết đi? Những điều ba mẹ cần lưu ý
Trẻ chậm biết đi có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như sự khác biệt về tốc độ phát triển, cơ lực chưa đủ, ít có cơ hội thực hành vận động hoặc các vấn đề liên quan đến thần kinh, cơ và hệ xương khớp. Ba mẹ cần theo dõi quá trình phát triển vận động của con và nhận biết sớm các dấu hiệu trẻ chậm biết đi.
Trẻ từ 18 tháng tuổi vẫn chưa thể tự đi độc lập
Theo WHO, 99% trẻ em khỏe mạnh sẽ tự đi độc lập trước 17,6 tháng tuổi [3]. Nếu trẻ đã 18 tháng tuổi nhưng vẫn chưa thể tự bước đi mà không cần người hoặc đồ vật hỗ trợ, ba mẹ nên đưa con đi khám để đánh giá khả năng vận động và xác định nguyên nhân [2][3]. Việc kiểm tra sớm giúp phát hiện những vấn đề phát triển tiềm ẩn và có hướng hỗ trợ phù hợp.
Trẻ có dáng đi bất thường
Khi trẻ đã bắt đầu biết đi, ba mẹ nên quan sát cách con di chuyển [2]. Một số biểu hiện cần được bác sĩ kiểm tra bao gồm [2]:
- Trẻ đi khập khiễng hoặc có biểu hiện không đều giữa hai chân.
- Trẻ đi lạch bạch bất thường, dáng đi thiếu ổn định hoặc khác biệt rõ rệt so với trước.
Trẻ chưa đạt các kỹ năng vận động tiền đề
Trước khi tự đi độc lập, trẻ thường phát triển dần các kỹ năng như tự ngồi, vịn đứng, đi men theo đồ đạc và tự đứng không cần hỗ trợ. Nếu trẻ gặp khó khăn rõ rệt khi thực hiện những hoạt động này, chẳng hạn không thể tự vịn đứng dậy hoặc không có tiến bộ về khả năng vận động, ba mẹ nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá [1][2].
Tuy nhiên, mỗi trẻ có tốc độ phát triển riêng và không phải bé nào cũng trải qua các mốc vận động theo cùng một trình tự. Ba mẹ nên quan sát sự tiến bộ tổng thể của con thay vì chỉ dựa vào một kỹ năng riêng lẻ.
> Xem thêm: Trẻ mấy tháng biết ngồi? Lưu ý tập ngồi cho bé
Trẻ mất đi các kỹ năng vận động đã đạt được
Nếu trẻ không còn thực hiện được những kỹ năng vận động mà trước đó đã làm thành thạo, chẳng hạn từng biết đứng, đi men hoặc tự bước đi nhưng sau đó không thể thực hiện nữa, ba mẹ cần đưa con đi khám sớm..
Khi nào nên đưa trẻ chậm biết đi đi khám bác sĩ?
Ba mẹ nên chủ động đưa trẻ đến bác sĩ nhi khoa hoặc chuyên gia phát triển trẻ em khi nhận thấy một trong những dấu hiệu sau [2][3][4]:
- Trẻ từ 18 tháng tuổi vẫn chưa thể tự đi độc lập.
- Trẻ có dáng đi bất thường, đột ngột không chịu đi hoặc gặp khó khăn khi chịu lực trên chân.
- Trẻ mất đi những kỹ năng vận động đã đạt được trước đó.
- Trẻ chậm phát triển nhiều kỹ năng vận động hoặc ba mẹ có bất kỳ lo lắng nào về sự phát triển của con.
Bác sĩ có thể thực hiện sàng lọc phát triển, kiểm tra sức khỏe và đánh giá khả năng vận động của trẻ để xác định liệu con có cần được theo dõi thêm hoặc can thiệp phù hợp hay không. Ba mẹ không nên tự chẩn đoán trẻ chậm phát triển chỉ dựa trên độ tuổi biết đi, nhưng cũng không nên trì hoãn việc thăm khám khi có dấu hiệu đáng lo ngại [4].
Câu hỏi thường gặp
Trẻ con biết đi trước hay biết nói trước?
Trẻ thường phát triển kỹ năng ngôn ngữ và vận động song song, vì vậy không có thứ tự cố định về việc bé biết đi hay biết nói trước. Từ khoảng 3 tháng tuổi, bé đã có thể phát ra những âm thanh giao tiếp như thủ thỉ, ê a; đến khoảng 12 tháng tuổi, nhiều bé bắt đầu nói những từ đơn giản có ý nghĩa [2][3].
Trong khi đó, trẻ thường tự đi độc lập vào khoảng 12 tháng tuổi, nhưng thời điểm này có thể dao động từ 8,2 - 17,6 tháng tuổi [3]. Do đó, một số bé có thể biết nói trước khi biết đi, trong khi những bé khác lại đi thành thạo hơn trước khi nói được những từ đầu tiên. Ba mẹ nên theo dõi sự phát triển tổng thể của con và khuyến khích bé giao tiếp, vận động thông qua các hoạt động phù hợp với độ tuổi.
Bé 1 tuổi chưa biết đi có sao không?
Bé 1 tuổi (12 tháng) chưa biết đi thường không đáng lo ngại, vì mỗi trẻ có tốc độ phát triển vận động khác nhau [3]. Ở giai đoạn này, nhiều bé vẫn đang tập vịn đứng, đứng không cần hỗ trợ trong thời gian ngắn hoặc đi men theo đồ đạc trước khi tự bước đi [1][4]. Ba mẹ nên khuyến khích con vận động trong môi trường an toàn và theo dõi sự tiến bộ của bé.
Nếu trẻ từ 18 tháng tuổi vẫn chưa thể tự đi độc lập, ba mẹ nên đưa con đến bác sĩ nhi khoa để được đánh giá và tư vấn phù hợp [1][2].
Bé 17 tháng chưa biết đi có sao không?
Bé 17 tháng chưa biết đi độc lập chưa hẳn là dấu hiệu bất thường, vì một số trẻ vẫn có thể đạt mốc vận động này muộn hơn. Tuy nhiên, khi bé đã gần 18 tháng mà vẫn chưa tự đi, ba mẹ nên đưa con đến bác sĩ nhi khoa để được đánh giá khả năng vận động và xác định liệu bé có cần hỗ trợ thêm hay không. Đặc biệt, nếu bé chưa biết vịn đứng, không thể chịu lực trên chân hoặc có dấu hiệu mất đi những kỹ năng vận động đã đạt được, ba mẹ nên cho con đi khám sớm thay vì chờ đến 18 tháng tuổi [1][2[3].
Trẻ biết đi sớm có tốt không?
Trẻ biết đi sớm không có nghĩa là phát triển vượt trội hơn những trẻ khác, mà có thể đơn giản là biểu hiện của sự phát triển vận động tự nhiên. Thời điểm biết đi sớm hay muộn không trực tiếp phản ánh mức độ thông minh hoặc khả năng phát triển lâu dài của trẻ [1][2]. Vì vậy, ba mẹ không nên ép con tập đi sớm, thay vào đó, hãy để bé phát triển theo nhịp độ riêng, khuyến khích vận động phù hợp và đảm bảo an toàn trong quá trình tập đi.
Hy vọng qua bài viết trên, ba mẹ đã giải đáp được thắc mắc trẻ mấy tháng biết đi và hiểu rõ hơn về các cột mốc phát triển vận động của con. Thông thường, trẻ bắt đầu tự đi độc lập vào khoảng 12 tháng tuổi, nhưng mỗi bé sẽ có tốc độ phát triển riêng. Ba mẹ hãy kiên nhẫn đồng hành, khuyến khích con vận động phù hợp với khả năng và tạo môi trường tập đi an toàn.
Quá trình tập đi đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa hệ thần kinh, cơ bắp và hệ xương. Vì vậy, bên cạnh việc khuyến khích bé vận động và tạo môi trường an toàn để con tập đi, ba mẹ cũng cần chú trọng chế độ dinh dưỡng cân đối, cung cấp đầy đủ dưỡng chất hỗ trợ sự phát triển của não bộ và hệ xương. Trong đó, DHA và MFGM góp phần hỗ trợ phát triển não bộ và các chức năng nhận thức, bổ sung canxi kết hợp với vitamin D cần thiết cho quá trình phát triển hệ xương, tạo nền tảng cho các hoạt động vận động của trẻ. Đồng thời, ba mẹ nên kết hợp dinh dưỡng phù hợp với độ tuổi, giấc ngủ đầy đủ, hoạt động vận động và tương tác thường xuyên để hỗ trợ con phát triển khỏe mạnh, tự tin chinh phục những cột mốc đầu đời!
Nguồn tham khảo
[1] Cleveland Clinic. (2024, September 19). When will your baby start walking?
[2] Pregnancy, Birth and Baby. (2024, March). Learning to walk. Australian Government Department of Health and Aged Care.
[3] WHO Multicentre Growth Reference Study Group. (2006). WHO motor development study: Windows of achievement for six gross motor development milestones. Acta Paediatrica, 95(S450), 86–95. https://doi.org/10.1080/08035320500495563
[4] Centers for Disease Control and Prevention. (n.d.). Milestones by 1 year. https://www.cdc.gov/act-early/milestones/1-year.html
Bài viết nổi bật
Bé bị ngã đập đầu phía sau có sao không? Mẹ cần phải làm gì?
Chấn thương khi bị ngã đập đầu phía sau ở trẻ có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng, biến chứng về não nếu không được xử lý đúng cách, kịp thời. Vậy mẹ nên làm gì?
Sự phát triển của trẻ 12 tháng tuổi
Nhân tố tác động đến thời điểm trẻ bắt đầu biết đi?
Bé 9 tháng biết làm gì? Sự phát triển của trẻ 9 tháng
Ở độ tuổi này, trẻ có thể giao tiếp xuất sắc bằng âm thanh, cử chỉ, ngôn ngữ cơ thể.
Sự phát triển não bộ của trẻ từ 6 đến 12 tháng tuổi
Sự phát triển não bộ của trẻ trong thời kỳ từ 6 đến 12 tháng tuổi
Chọn Enfa AII Neuro Pro để bé có hệ tiêu hóa khỏe mạnh
(Enfa A2 số 4) cho trẻ từ 3 - 6 tuổi
Sản phẩm giúp bé khỏe bụng, sáng trí với đạm quý A2 giúp tiêu hóa tốt, hấp thu dinh dưỡng dễ dàng, đồng thời sản phẩm bổ sung DHA & MFGM giúp phát triển trí não.
Đăng ký thành viên Enfa Smart Club
chỉ với một vài bước đơn giản!
Vui lòng nhập tên của mẹ
Bạn phải đồng ý để tiếp tục tham gia chương trình